Przejdź do informacji o dostępności Przejdź do strony głównej Przeskocz do menu Przeskocz za menu Przeskocz do głównej treści Przejdź do mapy strony

Festiwal Kultury Żydowskiej w Krakowie



Festiwal Kultury Żydowskiej w Krakowie
- to największa na świecie (organizowana od 1988 roku) prezentacja współczesnej kultury żydowskiej z całego świata, obejmująca rokrocznie niemalże 300 wydarzeń, w tym koncerty, imprezy DJ-skie, wykłady, warsztaty, zwiedzania, streetart, wystawy.

W 1988 roku Janusz Makuch i Krzysztof Gierat postanowili przypomnieć społeczeństwu żydowską historię Polski i wkład Żydów w rozwój naszego kraju, jego kultury i społeczeństwa. Była to udana próba przywrócenia pamięci o polskich Żydach i upamiętnienia tych, którzy mieszkając w Polsce od wieków zostali albo wymordowani podczas Holokaustu, albo zmuszeni do emigracji w latach powojennych.
Z kameralnego wydarzenia FKŻ urósł do jednego z najważniejszych wydarzeń kulturalnych naszego kraju, jednym z najbardziej znanych poza granicami Polski.

Każdego roku 10-dniowy festiwal gromadzi prawie 30 000 osób z całego świata, które biorą udział w warsztatach, wykładach, dyskusjach, zwiedzaniu oraz oczywiście w koncertach i innych wydarzeniach muzycznych (około 300 wydarzeń w programie głównym i towarzyszącym).

150 artystów, wykładowców i instruktorów dzieli się z publicznością swoimi doświadczeniami i dokonaniami w rozwijaniu kultury żydowskiej. Autentyczność i prawda są najważniejszymi wartościami.

Celem FKŻ jest pokazanie różnorodności i piękna kultury żydowskiej z całego świata. Głównym punktem odniesienia jest Izrael, gdzie rozwija się ona w sposób najbardziej naturalny.

 

28. Festiwal Kultury Żydowskiej w Krakowie: SYJON
22 czerwca – 1 lipca 2018 roku

Tegoroczna edycja festiwalu odbyła się w roku trzech ważnych rocznic: 70-lecia powstania Państwa Izraela, 100. rocznicy odzyskania przez Polskę niepodległości oraz w 30. roku istnienia FKŻ.

Tematem przewodnim Festiwalu był  „Syjon” – miejsce na ziemi, do którego się tęskni i w którym spełniają się wszelkie marzenia i sny. Miejsce, które jest „twierdzą” (2 Księga Samuela, 5,7), miastem i państwem, w którym panuje dobro wspólne zagwarantowane prawem. I wreszcie góra, która symbolizuje doskonałość, do której powinien wznosić się człowiek.

> ZOBACZ RELACJĘ Z WYDARZENIA

70. lat temu marzenia te zrealizowali Żydzi: po wiekach tęsknot i marzeń powstało Państwo Izraela.

100. lat temu – po ponad wieku zaborów – swoją niepodległość wywalczyli Polacy, w tym też polscy Żydzi, dla których rozpoczął się niesłychanie ważny (również dla rozwoju Rzeczypospolitej) okres we wspólnej polsko-żydowskiej historii.

30. lat temu odbył się pierwszy Festiwal Kultury Żydowskiej. Tematy żydowskie po latach niebytu, zaczęły krok po kroku stawać się naturalnym elementem naszego życia społecznego i w konsekwencji tego – rozpoczęliśmy wielki renesans życia żydowskiego, jakiego świadkami i uczestnikami jesteśmy do teraz. Również na Kazimierzu, który dla nas, twórców festiwalu stał się naszym własnym Syjonem.

Przez 10 dni na krakowskim Kazimierzu można było zobaczyć, jak różnie pojmowany był Syjon i co znaczył dla wielu różnych ludzi na świecie. Został pokazany wkład polskich Żydów w budowę Izraela, ale też w odbudowę Polski, a także jak zmienił się sam festiwal i jaki wpływ miał on na współczesne żydowskie i polsko-żydowskie życie w naszym kraju.

28. Festiwal Kultury Żydowskiej odbył się pod Honorowym Patronatem Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej Andrzeja Dudy w roku 100-lecia Odzyskania Niepodległości 1918 – 2018

Partnerem Głównym 28. FKŻ było Województwo Małopolskie

Festiwal Kultury Żydowskiej w Krakowie w 2017 roku (24 czerwca - 2 lipca 2017r.) był poświęcony Jerozolimie, w 50. rocznicę zjednoczenia miasta po wojnie sześciodniowej. 

Muzyka
Muzyka jest najlepszą ilustracją zróżnicowania Jerozolimy. Na 27. FKŻ zabrzmiała zarówno muzyka klezmerska – muzyka Żydów aszkenazyjskich, jak też muzyka Żydów sefardyjskich i mizrachijczyków. Można było posłuchać zarówno śpiewów kantoralnych, jak też jazzu, world music, indie, rocka, aż po muzykę klubową i sety DJ-skie. Festiwalowe koncerty odbyły się tradycyjnie w synagodze Tempel, Chederze, na Barce i w Alchemii, ale także po raz pierwszy – w Teatrze Nowym i na Placu Targowym przy ul. Grzegórzeckiej.

Kultowy koncert Szalom na Szerokiej – kulminacja każdej edycji Festiwalu Kultury Żydowskiej – odbył się w sercu Kazimierza w sobotę, 1 lipca o godzinie 18.00. W ciągu 7 godzin można było zobaczyć, jak różnorodna jest muzyka żydowska, a także można było wziąć udział w ceremonii zakończenia Szabatu – tradycyjnej Hawdali, która odbyła się na scenie festiwalowej.

Wykłady, spotkania, prezentacje
W Centrum Kultury Żydowskiej, od poniedziałku, 26 czerwca do piątku, 30 czerwca można było posłuchać serii wykładów poświęconych Jerozolimie – ale nie tylko.

Sztuka, projekty multimedialne
Główną wystawą tegorocznej edycji była prezentacja unikatowych fotografii Jerozolimy, znajdujących się w kolekcji dominikańskiej Ecole Biblique et Archeologique w Jerozolimie. Kuratorka wystawy (która była eksponowana na krużgankach Kościoła Dominikanów w Krakowie) to Iza Wałek.

Warsztaty i zwiedzania
Podczas warsztatów można było poznać wiele aspektów muzyki żydowskiej: śpiew marokański z Netą Elkayam (IL), śpiew jidysz z Jeffem Warschauerem (USA) oraz muzykę klezmerską z Deborah Strauss (USA) i Sanne Morricke (DE). Kuchni żydowskiej uczyła w tym roku Sabina Francuz (PL), która na co dzień czuwa nad menu Chederu. Spotkania otwarte, podczas których można było zadać wszystkie nurtujące pytania dotyczące tożsamości – tradycyjnie poprowadzili Anna Dodziuk i Tanna Jakubowicz-Mount (PL). Warsztaty dla dzieci poprowadziła w tym roku Anna Rozenfeld (PL), a warsztaty plastyczne i grę miejską dla nieco starszych dzieci – Agnieszka Wozowicz (PL). Wolontariusze – The Machers – przygotowali też specjalną serię warsztatów dla najstarszych mieszkańców Krakowa i festiwalowych gości  – Pracownia Seniora.

Codzienne zwiedzania z Anną Kiesell i Agnieszką Legutko (PL) pozwolły uczestnikom poznać i lepiej zrozumieć Kazimierz, Podgórze oraz żydowski Kraków. Podczas wizyt na cmentarzach żydowskich można było poznać nie tylko szczegóły sztuki nagrobnej, ale też ogromny wkład żydowskich mieszkańców w rozwój Krakowa.

Partnerem Głównym wydarzenia było Województwo Małopolskie

Galeria zdjęć

26. Festiwal Kultury Żydowskiej: Diaspora i Szabat
Żyjąc przez wieki w Diasporze, Żydzi wykształcili najbardziej zróżnicowaną kulturę, która teraz stanowi o barwności Izraela. Ten fenomen kulturowy i społeczny był widoczny w programie FKŻ w 2016r., który realizowany był od 25 czerwca do 3 lipca na krakowskim Kazimierzu. 

Festiwalowy program muzyczny rozpoczął się tuż po Szabacie w sobotę, 25 czerwca: w klubie Forum zagrała dwójka DJów z Izraela: Khen Elmaleh i David Pearl. Był to początek serii imprez DJskich, które zakończyły się Tederowym Weekenderem na Barce.

Główną sceną muzyczną festiwalu była jak zawsze synagoga Tempel. Niedziela upłynęła pod znakiem śpiewu kantoralnego: w południe wystąpił Benzion Miller (USA), a podczas wieczornego Koncertu Kantorów „Nad rzekami Babilonu” dołączyli do niego: Yaakov Lemmer (USA), Avraham Kirshenbaum (USA), Chór Wielkiej Synagogi w Jerozolimie pod dyrekcją Elli Jaffe oraz krakowska orkiestra kameralna – Sinfonietta Cracovia.

Klasyka i awangarda, muzyka aszkenazyjska i sefardyjska – jak co roku przeplatały się w synagodze Tempel.

Najbardziej nieoczekiwanym połączeniem był koncert Seldy – legendy tureckiego kobiecego rocka i izraelskiej supergrupy Boom Pam.
Scena Chederu tradycyjnie należała do młodego pokolenia: przedwojenne pieśni miłosne w jidysz zaśpiewała na niej Ola Bilińska (PL) ze swoim zespołem, a izraelską scenę elektroniczną reprezentowało trio Totemo z Tel Awiwu.

Na scenie klubowej w Alchemii oprócz tradycyjnych conocnych jam sessions wystąpił również Uri Brauner Kinrot ze swoim projektem Ouzo Bazooka (IL).

Oprócz koncertów, w programie muzycznym 26. FKŻ znalazły się również słuchowiska prezentujące muzykę Diaspory (Edwin Serrousi, Noa Argov), a także serie muzycznych warsztatów.

Kulminacją festiwalu był kultowy koncert "Szalom na Szerokiej".

Partnerem Głównym wydarzenia było Województwo Małopolskie

Galeria zdjęć